les 23 - verbeelden

Het verbeelden van een emotie, of een concept, kan heel letterlijk of meer figuurlijk, in een beeld of schilderij.
Bijvoorbeeld: vrijheid kun je weergeven door een vogel in een kooitje met de deur open - dat is letterlijk. Maar vrijheid kan ook in het beeld zelf zitten, door de manier waarop het gemaakt is, of door de gebruikte materialen.

Ons 'huiswerk' deze week was om te zoeken naar voorbeelden hiervan.

De 2 foto's / beelden hiernaast hebben voor mij allebei een associatie met muziek. De éne heel letterlijk, de andere in het beeld zelf. Door de vorm, die aan een viool of zo doet denken, en door de lijnen die op snaren lijken. En door het zwart wit.

De foto's hieronder ademen ook voor mij dezelfde sfeer uit, die wat moeilijker te beschreven is. Het gaat over koude en toch warm. Een koude omgeving maar een warme uitstraling.
Het schilderij is overigens van Miguel Barcélo. Ik vind het een mooi schilderij, vanwege de sfeer, de eenvoud en de structuren.

les 23 - plat vlak

Vanmiddag hebben we aan de hand van die schetsjes een schilderij in lagen opgezet: beginnen met een onderlaag om een sfeer te zetten (bv een bepaalde kleur, mag ook egaal), en daarna eroverheen een aantal vormen uit de schetsjes schilderen die je interesseren. Het idee was om die vormen ook over elkaar te zetten, in plaats van naast elkaar zoals je geneigd bent te doen. Daarmee wordt een andere werkelijkheid gecreerd. De opdracht bleek best lastig...

Ik ben begonnen met een rozige laag, omdat ik het sfeerbeeld met de 4 cellen wou neerzetten. Daarna heb ik de peper toegevoegd, toen de ufo-vorm, toen de rechtse baan van de omgekeerde druppel, toen de blauwe liflafjes en uiteindelijk de gele bloemvorm eroverheen.

Kortom, het werd een chaos...! Veel te veel... te veel kleur, te veel vormen.

Gek is dat... Het is net alsof ik 'in the heat of the moment' vergeet waar mijn hart ligt: grote vormen, weinig verschillende vormen, en een beperkt kleurenscala. Heb ik dan niets geleerd van vorige week?

In elk geval durf ik wel te concluderen dat ik er geen moeite mee heb om dingen over elkaar te zetten ;). En de boodschap van deze dat er een gelaagdheid, een soort diepte in het schilderij komt, zie ik wel terug. Toch weer wat geleerd.

les 23 -ruimtelijk

Vandaag voor het blok ruimtelijk eigenlijk hetzelfde gedaan als vorige week: zoeken naar verfijningen, verbeteringen in het beeld. Blijven experimenteren. Het plakbandje is vervangen door een stuk lood. En het piepschuim door een stuk karton. Het komt nu aan op de details: hoe is het evenwicht, hoe groot zijn de vormen t.o.v. elkaar, hoe is de interactie tussen de vormen, speelt de sokkel een rol? Het wordt steeds meer een spel van krachten en evenwicht.


En wat we tot nu toe buiten beschouwing hebben gelaten: de invloed van de gebruikte materialen. Stel dat de hoekige vorm van hout wordt, is dan hetzelfde mogelijk? En hoe dik/dun moet de spiraal worden? Moet die wel van ijzerdraad?

Eén ding weet ik zeker: ik houd van eerlijk materiaal gebruik. Als ik hout zie, moet het ook hout zijn. Dus niet piepschuim bekleed met hout. Dat geeft beperkingen, maar dat is niet erg, want er zijn al veel te veel mogelijkheden ;).

De rol van de sokkel is ook niet te onderschatten. Moet dus over nagedacht worden.

les 22 - plat vlak

Vandaag hadden we 3 voorwerpen moeten meenemen waar je aan gehecht was. Helaas vergeten... Maar eigenlijk ben ik ook met name gehecht aan voorwerpen vanwege hun betekenis, niet vanwege hun vorm.

Bijvoorbeeld een halssieraad dat ik heb gekocht met geld uit de erfenis van mijn oma, of de omslag van mijn proefschrift omdat het 4 jaar zweten en zwoegen (en een overwinnning!) vertegenwoordigt, of het speksteen beeldje van een liggende vrouw waar ik zo trots op was.

Het idee was om de voorwerpen die je aanspreken eerst uit het hoofd te tekenen, en daarna naar de realiteit. Maar dat wordt lastig als je niets bij je hebt. Dus we hebben eerst wat schetsen gemaakt van de voorwerpen, uit het hoofd, en daarna een schilderij gemaakt met 1 van de vormen. In mijn geval het beeldje van de liggende vrouw - en dan vooral de billen. De opdracht voor het schilderij was het 'mooie' voorwerp te combineren met een lelijk of neutraal voorwerp. Dat laatste vond ik moeilijk, dus ik heb het meer gezocht in lelijke kleuren.
Maar wat is lelijk? Ik vind blauw niet mooi, maar dat is heel persoonlijk.

Het resultaat is het schilderij hiernaast. Het was de bedoeling dat het voorwerp dat je mooi vindt, duidelijk eruit zou springen, maar dat is bij mij niet zo duidelijk... Want dat lelijke trekt ook aandacht. Ik had het beter echt neutraal kunnen maken, iets bruins of zo.

De volgende opdracht was om dezelfde vorm te schilderen, maar de betekenis te veranderen door er iets aan toe te voegen. Zie het resultaat links. Billen of een vaas? Dit schilderij vind ik al veel mooier, helderder, alhoewel het niet mijn stijl is.

Ik moet terug naar mijn inspiratiebronnen!

les 22 - ruimtelijk

Vandaag verder met de beste vormen van vorige week.
Eerst met Gera nog een goed naar de vormen gekeken. De selectie van vorige week (zie hier) uitgebreid met nog eentje:

Deze vormen hebben iets gemeenschappelijks: iets ronds met iets hoekigs. Daarnaast voegen ze ieder nog iets toe: de vorm hierboven is heel ruimtelijk, een andere gaat buiten het vlak (onder de tafel door), en heeft nog een scherpe vorm, en de derde is heel vrouwelijk.


Met deze elementen in gedachten ben ik weer aan het experimenteren gegaan.

De eerste verwijst nog duidelijk naar de vorige les, Met de balk als basis, en daar wat gedwarrel omheen. Dat ging me echter irriteren. De balk was teveel een sokkel, de rest teveel versiering. De balk was de baas.

De balk moest een element in het beeld worden. Dus lichter materiaal (piepschuim) genomen om mee te werken. Bij het werk rechts is de balk helemaal geintegreerd, maar rust nog wel op de grond.

Ik wilde balk wel los van de grond. Zoals in het volgende plaatje . De strook links lijkt een functie te hebben voor het evenwicht, maar dat is niet zo. De strook was meer om de verbinding met de sokkel te maken.



De volgende versie daarvan is nog simpeler (zie hieronder): alleen de spiraal en de balk. Tegen elkaar schurkend. Inmiddels is het de spiraal die de balk steunt, in plaats van omgekeerd. Maar beiden kunnen niet staan zonder het plakbandje op de bok!



De onderste spreekt me het meeste aan. Heel simpel, mooi contrast.

inspiratiebron

Getriggerd door de organische vormen, en door het bezoek van een vriendin die in een IVF kliniek werkt met eicellen en sperma, kwam er deze week een inspiratiebron bovendrijven die stiekem al een tijdje in mijn achterhoofd zat: miscroscopische opnamen van weefsels.

Ik vond dat vroeger al heel mooi om te zien! Wat je precies ziet onder de microscoop, hangt voor een groot deel af van de gebruikte kleurstoffen. Daarmee kun je bv specifiek een celkern aankleuren. Of zenuwcellen. De kleuren kunnen heel intensief zijn. De vormen in alle soorten en maten, maar wel gekenmerkt door herhaling. Want je hebt meestal meerdere cellen van een soort in het plaatje, die gelijkvormig is.

Nou ja, kijk zelf maar wat een diversiteit (deze beelden komen overigens van Internet):



Daar kan ik voorlopig mijn hart aan ophalen. De plaatjes an sich zijn al schilderijen.
En nou hoop ik van die vriendin ook nog opnames van net-bevruchte embryo's, bv in het 8-cellig stadium, te krijgen. Dat schijnt ook heel mooi te zijn.

les 21 - plat vlak

Ook voor het plat vlak vandaag een nieuwe 'juf', Ineke Kanters.
In dit blok gaan we serieus op zoek naar thema's, naar vormen en kleuren die je aanspreken.
Wederom aan de hand van foto's.

Ik had uit mijn verzameling wat foto's geselecteerd die me aanspraken, niet inhoudelijk, maar qua beeld, en ik vond het moeilijk daar iets gemeenschappelijks uit te halen. Het viel Ineke op dat in alle foto's grote vormen zitten. Niet een veelvoud aan vormen. Daar kon ik wel wat mee. De vormen zijn ook organisch. Dat verbaasde mij aan de ene kant, want ik houd van strakke dingen, maar blijkbaar niet om zelf te schilderen. Aan de andere kant: ik ben natuurlijk medisch bioloog. Misschien daarom de positieve associatie.. Naast vormen is ook de toepassing van kleur belangrijk. Niet veel verschillende kleuren, maar wel stevige kleuren.

Dus ik ben maar eens heel intuitief grote vormen gaan schilderen, nu eens niet bang zijn dat het saai wordt, maar de uitdaging aangaan en kijken of iets ondanks de eenvoud toch nog spannend kan zijn. Zie hier het resultaat:



En ik ben er blij mee! Ik zie hier wel mogelijkheden in!

les 21 - ruimtelijk

Vandaag heb ik mijn oude Keramiek docente, Gera vd Leun, weer terug gezien. Zij geeft nl. in dit blok les. Leuk!

We hebben vandaag eerst de thema's en de werkstukken uit het vorige blok besproken. Ik ben eigenlijk wel klaar met mijn thema uit het laatste blok, ik hoef er niet zo nodig verder mee.

De opdracht vandaag was om met wat willekeurige materialen in snel tempo veel verschillende composities, beelden, te maken. Van elk werkstuk een foto maken zodat je daarna kunt gaan selecteren. Een selectie uit mijn try-outs:


De combinatie van dat stuk schuim (isolatiemateriaal) met de rotan stokken geeft oneindelijk veel mogelijkheden tot vormen.

Uiteindelijk vond ik onderstaande combinaties het mooist, dus daar gaan we volgende week mee verder:

blok 5 - vorm en betekenis

Uit de cursusbeschijving, over blok 5:

"De wereld om ons heen is vol van vormen waaraan we een bepaalde betekenis geven. Veelal heeft deze betekenis verband emt een inhoud of afspraak. In kunstwerken is dit vaak moeilijk te herkennen omdat de maker een persoonlijke relatie legt tussen vorm en inhoud.
In de praktische lessen staat het maken van betekenisvolle werkstukken centraal."

Daar gaan we dus in les 21 - 25 mee aan de slag. Eigenlijk is dit een logisch vervolg op het blok 'Verbeelden'.

les 20 - plat vlak (2)

Gisteren tijdens de schilderles ook nog aan een 2e doek begonnen, ditmaal met ronde bollen als uitgangspunt. Ook hieraan heb ik afgelopen zondag doorgewerkt. Kijk hieronder hoe het schilderij zich ontwikkelt en langzaam ergens heengaat. Het is ploeteren: schilderen, kijken, overschilderen, elementen verbinden, kleuren veranderen. Uiteindelijk ontstaat er meer diepte door de gelaagdheid.



Ik ben er wederom nog niet uit wat het precies gaat worden. Ik dacht iets met een vulkaan, van bovenaf gezien, er loopt ook een rivier doorheen, maar misschien ook iets met ogen, of menselijke vormen, in het kader van de anonimiteit. We zullen zien...

les 20 - plat vlak

Uitgangspunt voor de les van vandaag was... tja... dat vond ik eigenlijk wat moeilijk. Ik geloof iets met 'ga uit van repeterende vormen, bv vierkantjes, of stippen, zet daarmee wat op papier en probeer daar vormen in te zien'.

Anyway, ik had een vaag sfeerbeeld in mijn hoofd en daar ben ik mee aan de slag gedaan. Het sfeerbeeld is deze foto, die ik heel mooi vind.
Het ademt een ijle sfeer, terwijl de palen in het water natuurlijk stevig zijn.

In mijn geval waren de basisvormen vierkantjes en rechthoeken. In het kleurpalet heb ik alleen gelen, blauwen, zwart, wit en omber gebruikt, dus nadrukkelijk geen rood.

Van de eerste opzet heb ik helaas geen foto gemaakt. De vlakken waren mooi licht en doorschijnend van kleur, misschien komt dat ook omdat ik de geplastificeerde kant van het papier heb gebruikt. Na die eerste opzet wist ik niet hoe ik verder moest, geen inspiratie, en heb ik het papier laten liggen tot zondag.

De tweede laag, die je hieronder ziet, is al steviger, misschien wel te stevig. Ik had een waterlandschap voor ogen, maar eigenlijk weet ik nog niet eens of het schilderij verticaal of horizontaal moet... Kortom, er is nog werk aan de winkel. Maar ik ben wel tevreden met het resultaat tot nu toe.

les 20 - conceptual art?

In de laatste les van het blok 'Verbeelden' heb ik nog een ideetje neergezet, zie hieronder. De idee hierachter was '(al dan niet) anoniem door op te gaan in de massa'.



In elk geval was dit conceptje voldoende voor een stevige mening van onze docent, Evert van Kooten Niekerk. Hij was van oordeel dat dit geen beeld was. Omdat het niet ruimtelijk is. Nou is het voor mij de vraag of het daarom gaat, om het ruimtelijke. Dit blok ging toch om verbeelden? Ik zal niet zeggen dat dit een fantastisch, geweldig ding is, deze batterijen, maar het boeit me niet dat het geen goed beeld zou zijn. Het ging me om het verbeelden van anonimiteit.

les 20 - ruimtelijk

Vandaag mijn 'beeld' afgemaakt rond het thema 'anonimiteit'. De grote lijnen stonden de vorige keer al, het kwam nu aan op het (spaarzaam) toevoegen van details.

Met name aan de binnenkant ontbrak nog iets. Iets om het verhaal verder af te maken, het verhaal dat ontstaat met de hand aan de buitenkant.

Dus ik zocht naar een toevoeging. Moeilijk om iets te vinden dat wel spreekt, maar niet al te letterlijk is. Eerst had ik gele draden binnenin, maar dat werd rommelig. Uiteindelijk werd het toch vrij letterlijk, door de hand(schoen) met gips, en een gesneden vinger. De associatie met bloed volgt uit de rode verf. Iets te letterlijk allemaal naar mijn zin, maar ik kon even niks beters verzinnen. Als contrast, en om je oog ook door het beeld te laten wandelen, heb ik nog een gezellig zacht bolletje wol toegevoegd. Misschien dat ik de handschoen nog een keer opnieuw moet doen, waarbij ik de hand een andere vorm geef, bv een vuist.




De hand aan de buitenkant, van klei, heeft al het gefriemel niet helemaal overleefd. De vingers gingen breken. Maar eigenlijk was dat ook wel goed; ik heb proefondervindelijk vastgesteld dat men er nog steeds een hand in herkent.